Beyoğlu'nda Bir Çapkın

10.02.2019

Beyoğlu Çukurcuma'da insana "Küçük İtalya" hissi veren bir sokak var. İtalyan Lisesi, İtalyan Konsolosluğu, şimdiki Tomtom Suites Oteli, tam karşınızdaki Fransız Mahkemesi'ni barındıran, daha çok bir meydanı andıran bir çıkmaz sokak. Araçlar için çıkmaz. Mahkeme binası ile İtalyan rezidansının arasında dar ve dik bir merdiven vardır. O merdivenleri ve bağlandıkları yokuşu tırmanırsanız ayrı bir dünyada bulursunuz kendinizi. Piyano virtüözü Anna Grosser-Rilke’nin soldaki cumbalı kırmızı evinden sonra İspanyolların „kutsal alanı” vardır. Demir kapısı hep kapalıdır. Sokağa kıvrılmadan sağınızda kalan köşe binaya bir bakınız. Burası Tomtom ile Postacılar sokakların köşesidir.

 

Evet, bu binadır yazımızın konusu. Daha doğrusu, bu binada bir süre konaklamış olan bir ünlü.

Bina son zamanlarda yenilenmiştir, ancak aslen diğer komşu binalar gibi 19. yüzyıl sonu, 20. yüzyıl başı arasında yapılmıştır.

Konuğumuz ise bir yüzyıl daha eski.

Demek ki, bina o arada tekrar yapılmış.

 

Kahramanımız bir İtalyan. Venedik’te 1725 yılında doğmuş bir yazar, azıcık asker, azıcık kilise adamı, ama daha çok maceracı bir tip. Hukuk tahsili yapıyor. Hem kilise hukukunu, hem de dünyevî hukuku yalayıp yutuyor, doktora yapıyor gencecik yaşında. Aile baskısıyla kiliseye giriyor. Tam papaz olacak, bir baygınlık numarasıyla vaiz kürsüsünden düşüyor ve bu bahaneyle kilise kariyerini sonlandırıyor. Çünkü, hiç mi hiç papaz olmak istemiyor. Ancak kiliseden ayrılmadan önce sekreter sıfatıyla gencecik yaşında Korfu üzerinden İstanbul’a geliyor kahramanımız. Ve bu binada kalıyor bir yıl boyunca. Eh, ne de olsa Beyoğlu semtine adını veren Venedik Bailo’su hemen aşağıdaki sarayda oturuyor.

 

Bailo bu gence yanında bir Türk yeniçeri olmadan sokağa çıkmayı yasaklıyor. Sıkıcı bir durum... Delikanlının bir görevi var nihayet. Ancak her istediğinde sokağa çıkamıyor ve istedikleriyle görüşemiyor. Kahramanımızın hâmisi sanki şu ihtiyar Bailo. Her zaman kendisine eşlik edecek bir yeniçeri de yok ki. Hep dapdaracık evde mi oturacak? Hem, egzotik İstanbul onu çok etkiliyor. Kılık değiştirerek çapkınlık yapmaya sokaklara tek başına çıktığını hayâl edersek, çok da haksızlık etmiş olmayız herhalde. Ya refakâtçi yeniçeriler? Neler yaşanmıştır acaba?

 

Postacılar Sokağı’ndan İstiklâl Caddesi’ni keserek karşıya geçince dar bir sokak vardır, Tepebaşı’na çıkar. Bailo’da işi olanlar kısmen buradan gelir ve bu yokuştan Venedik Sarayı’na iner. O sokak bugün, Bailo’dan, ya da Bailos’tan türetilmiş Balyoz Sokak’tır.

 

Bu Venedikli genç adamın İstanbul’a geliş sebebi Kont Claude Alexandre de Bonneval ile görüşmek, istişarede bulunmak, Papalık makamına bilgi aktarmaktır. Bu kont hazretleri ise 1675 doğumlu bir Fransız soylusu, askeri dehâsı ve maceraperest... Kont Bonneval’in vazifesi, Osmanlı topçusuna humbara adı verilen, kısa ve küt, havana benzer topların imâl ve kullanımını öğretmek. Comte Claude Alexandre de Bonneval Müslümanlığa geçer, Ahmet adını alır ve Osmanlı topçuluğunda vazgeçilmez bir Paşa olur. Bu sokağa pek yakın bir yokuşta oturmaktadır Humbaracı Ahmet Paşa. Bugün kendi adıyla, yani Kumbaracı Yokuşu diye anılan yoldan inerek o sıralarda etraflı bir tadîlat geçirmekte olan Tophane-i Âmire’ye, işyerine gider Paşa her gün.

 

 

Venedikli genç çok etkilenmiştir Humbaracı Ahmet Paşa’dan. Belki ilerleyen yaşlarındaki maceraperestliğini bu eski kont, yeni paşaya borçludur.

Fransız kökenli Humbaracı, kendisi gibi İstanbul’a göçmüş çağdaşı Macar kökenli İbrahim Müteferrika’nın yakın dostudur hâliyle. Bugün bu beyler yan yana Galip Dede Mevlevîhânesi’nin hâmûşân (suskunlar) adı verilen bölümünde medfundurlar.

Peki ya kahramanımız?

 

Bu köşe binada, daracık bir odada, kan ter içinde geceler geçiren, şarkî hanımları rüyasında gören bu genç adam Bohemya’da, günümüz Çek Cumhuriyeti’nde Dux (Duchcov) kentinde 1798’de ölür. Dux mezarlığında gömülü olduğu kesin de, her nedense mezarı tam olarak bilinmez.

Eğer bilinseydi, elbette bir mezar taşı olurdu ve üzerinde de kahramanımızın adı yazardı: Giacomo Casanova!

 

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload

RSS Feed

KÜNYE

IMPRESSUM

LEGAL NOTICE

Cicerone.Travel ist eine eingetragene Marke von Inspira-Tour.

TÜRSAB A-11771

İNSPİRA TURİZM ve TİCARET Ltd. Şti.,

Bağdat Cad. 47/6, Kızıltoprak

34724 İSTANBUL


Steuernummer: GÖZTEPE V.D. 4780920202

KIZILTOPRAK, İSTANBUL

0216 330 70 45

0552 330 70 45 WhatsApp

info@cicerone.travel

  • Facebook Social Icon

Facebook: Cicerone.Travel

Instagram: cicerone.travel

Cicerone.Travel is a registered brand of Inspira-Tur.

TURSAB A-11771

İNSPİRA TURİZM ve TİCARET Ltd. Şti.,

Bağdat Cad. 47/6, Kızıltoprak

34724 İSTANBUL


Tax Registration: GÖZTEPE V.D. 4780920202

KIZILTOPRAK, İSTANBUL

0216 330 70 45

0552 330 70 45 WhatsApp

info@cicerone.travel

  • Facebook Social Icon

Facebook: Cicerone.Travel

Instagram: cicerone.travel

Cicerone.Travel bir İnsipra Turizm markasıdır.

TÜRSAB A-11771

İNSPİRA TURİZM ve TİCARET Ltd. Şti.,

Bağdat Cad. 47/6, Kızıltoprak

34724 İSTANBUL


GÖZTEPE V.D. 4780920202

KIZILTOPRAK, İSTANBUL

0216 330 70 45

0552 330 70 45 WhatsApp

info@cicerone.travel

  • Facebook Social Icon

Facebook: Cicerone.Travel

Instagram: cicerone.travel